پرمنگنات پتاسیم (KMnO4) یک ترکیب شیمیایی است که به عنوان یک ماده ضدعفونی کننده، ضد میکروبی، و ضد قارچ استفاده می شود.

استفاده از این ماده در طب و پزشکی، بسیار رواج داشته و حتما باید به صورت محلول رقیق شده استفاده شود. استفاده از محلول غلیظ آن می‌تواند روی پوست و اندام تحت معالجه، اثرات تحریک کنندگی شدیدی داشته باشد.

این ماده همچنین به عنوان یک عامل اکسید کننده، کاتالیزور، و معرف آزمایشگاهی نیز استفاده می شود.

فهرست مطالب

پرمنگنات پتاسیم(Potassium permanganate) ماده ای به رنگ ارغوانی به صورت بلور های سوزنی می باشد. پرمنگنات پتاسیم ماده ای بی بو و محلول در آب است و از بهترین مواد شیمیایی به شمار می رود. به همین دلیل جز پر مصرف‌ترین مواد می باشد.

پرمنگنات پتاسیم ترکیبی معدنی است با فرمول شیمیایی KMnO۴. نمک آن از یونهای K+ و MnO۴- تشکیل شده است. سابقاً به آن پرمنگنات و پتاس هم می‌گفتند.

تاریخچه کاربرد پزشکی پرمنگنات پتاسیم

پرمنگنات پتاسیم

تاریخچه کاربرد پزشکی پرمنگنات پتاسیم به قرن 18 باز می گردد. در سال 1774، شیمیدان سوئدی کارل ویلهلم شیله (Carl Wilhelm Scheele) پرمنگنات پتاسیم را سنتز کرد. این ماده به سرعت به عنوان یک ماده ضدعفونی کننده محبوب شد.

پرمنگنات پتاسیم در طول جنگ جهانی اول برای ضدعفونی کردن زخم های جنگی استفاده می شد. این ماده همچنین برای درمان بیماری های عفونی مانند دیفتری و سیاه زخم استفاده می شد.

در طول قرن بیستم، پرمنگنات پتاسیم همچنان به عنوان یک ماده پزشکی مهم مورد استفاده قرار گرفت. این ماده برای درمان طیف گسترده ای از شرایط، از جمله عفونت های پوستی، بیماری های دستگاه گوارش، و اختلالات خونی استفاده می شد.

با این حال، در دهه های اخیر، استفاده از پرمنگنات پتاسیم در پزشکی کاهش یافته است. این امر به دلیل خطرات بالقوه این ماده، از جمله سمیت و تحریک پوست است.

کاربردهای پزشکی پرمنگنات پتاسیم

کاربردهای پزشکی متعددی از پرمنگنات پتاسیم وجود دارد. پرمنگنات پتاسیم یک عامل اکسید کننده قوی است که اغلب در آزمایشگاه به عنوان یک معرف شیمیایی استفاده می شود. همچنین در صنایع داروسازی مورد استفاده قرار گرفته است و به دلیل کشف ترکیبات دیگر و برخی درمان‌های پزشکی شناخته شده است. کاربردهای مختلفی از پرمنگنات پتاسیم در پزشکی وجود دارد، هم به عنوان ضد عفونی کننده و هم دارویی. منابع مختلف توصیه های بیشتری برای مصرف مقادیر بی خطر پرمنگنات پتاسیم ارائه می دهند. حال به کاربردهای پرمنگنات پتاسیم در بخش پزشکی اشاره می کنیم.

ضدعفونی کردن زخم ها و سوختگی ها

پرمنگنات پتاسیم یک ضدعفونی کننده قوی است که می تواند برای ضدعفونی کردن زخم ها و سوختگی ها استفاده شود. این ماده با از بین بردن باکتری ها، قارچ ها، و ویروس ها از عفونت زخم ها جلوگیری می کند.

از پرمنگنات پتاسیم به عنوان تهیه محلول شست و شو جهت پیشگیری از عفونت در بریدگی ها و ساییدگی های جزئی استفاده می شود. همچنین در پیوند پوست جهت پیشگیری از بروز بیماری ها استفاده شود. 

تمیز کردن و ضدعفونی کردن تجهیزات پزشکی

پرمنگنات پتاسیم برای تمیز کردن و ضدعفونی کردن تجهیزات پزشکی مانند وسایل جراحی و دندانپزشکی استفاده می شود. این ماده با از بین بردن میکروب ها از انتقال عفونت از بیمار به بیمار دیگر جلوگیری می کند.

درمان عفونت های پوستی

پرمنگنات پتاسیم برای درمان عفونت های پوستی مانند زخم های تبخالی، اگزما، و عفونت های قارچی استفاده می شود. این ماده با از بین بردن میکروب ها از عفونت پوست جلوگیری می کند.

از محلول پرمنگنات پتاسیم برای درمان بیماری های مختلف پوست استفاده می شود، هرچند استفاده نادرست از پرمنگنات پتاسیم ممکن است منجر به تیره شدن و لایه لایه شدن پوست شود. استفاده یک باره از محلول پرمنگنات ممکن است عفونت های قارچی جزئی پوست مانند پای ورزشکار را از بین ببرد، در حالی که سایر عفونت های قارچی نیاز به استفاده مکرر دارند. کاربردهای پزشکی پرمنگنات پتاسیم شامل تهیه محلول موضعی است که مصرف حداقل دو بار در شبانه روز به مدت 3 یا 4 روزه بر روی زگیل و پوست اطراف آن، آنرا درمان می کند. برای از بین بردن خال ها و زائده های پوستی نیز از پرمنگنات استفاده شود.

تسکین درد و التهاب ناشی از بیماری های پوستی

پرمنگنات پتاسیم می تواند به تسکین درد و التهاب ناشی از بیماری های پوستی مانند اگزما و پسوریازیس کمک کند. این ماده با کاهش جریان خون به ناحیه آسیب دیده به کاهش تورم و التهاب کمک می کند.

پرمنگنات پتاسیم در درمان برخی بیماری های مزمن مانند دیابت و آرتریت در ترکیب با سایر داروها استفاده می شود. با این حال، خواص دارویی آن به دلیل تمایل آن به تحریک غشاهای مخاطی و پوست در هنگام استفاده یا بلعیدن محدود است. همچنین ممکن است باعث تهوع و استفراغ شود و اثربخشی آن را محدود کند.

درمان بیماری های دستگاه گوارش

پرمنگنات پتاسیم برای درمان بیماری های دستگاه گوارش مانند اسهال و مسمومیت غذایی استفاده می شود. این ماده با از بین بردن باکتری های مضر در روده به درمان این بیماری ها کمک می کند.

پرمنگنات پتاسیم یک درمان موثر در کرم‌ها و انگل‌های روده‌ای است. همچنین در درمان کرم های نواری و کرم سوزنی در انسان استفاده شده است. با این حال، جهت کسب افزایش راندمان، باید با سایر روش های درمانی مانند تیابندازول ترکیب شود.

درمان اختلالات خونی

پرمنگنات پتاسیم برای درمان اختلالات خونی مانند کم خونی استفاده می شود. این ماده با افزایش تولید گلبول های قرمز به درمان این اختلالات کمک می کند.

درمان اختلالات تیروئید

پرمنگنات پتاسیم برای درمان اختلالات تیروئید مانند پرکاری تیروئید استفاده می شود. این ماده با کاهش تولید هورمون تیروئید به درمان این اختلالات کمک می کند.

تشخیص بیماری

آزمایش پرمنگنات پتاسیم یک آزمایش تشخیصی غیرتهاجمی است که به راحتی در محیط های پزشکی انجام می شود. این آزمایش برای تشخیص خونریزی در مثانه، کلیه ها، یا سایر اندام های ادراری استفاده می شود.

مراحل انجام آزمایش پرمنگنات پتاسیم آورده شده است:

  1. نمونه ادرار را در یک لوله آزمایش جمع آوری کنید.
  2. چند قطره پرمنگنات پتاسیم را به نمونه ادرار اضافه کنید.
  3. نمونه ادرار را به آرامی تکان دهید.
  4. اگر ادرار حاوی خون باشد، نمونه به رنگ بنفش در می آید.

اگر آزمایش مثبت باشد، پزشک ممکن است آزمایش های بیشتری را برای تعیین علت خونریزی در ادرار تجویز کند. این آزمایشات ممکن است شامل سونوگرافی، سیستوسکوپی، یا آزمایش خون باشد.

اگر متوجه خون در ادرار خود شدید، مهم است که به پزشک مراجعه کنید. پزشک می تواند علت خونریزی را تشخیص دهد و درمان مناسب را تجویز کند.

درمان سرطان

پرمنگنات پتاسیم یک ماده شیمیایی است که دارای خواص ضد سرطانی است. این ماده می تواند با از بین بردن سلول های سرطانی و جلوگیری از انتشار آنها، به درمان سرطان کمک کند.

پرمنگنات پتاسیم به ویژه در درمان تومورهای پوستی موثر است. این ماده می تواند برای درمان انواع مختلف تومورهای پوستی، از جمله ملانوم، سرطان سلول سنگفرشی، و سرطان سلول پایه استفاده شود.

پرمنگنات پتاسیم همچنین برای درمان برخی از انواع سرطان های خون مانند لوسمی و لنفوم استفاده می شود. این ماده می تواند برای درمان سرطان های خون در مراحل اولیه استفاده شود.

سرطان پرمنگنات

اگرچه پرمنگنات پتاسیم یک ماده شیمیایی با پتانسیل ضد سرطانی است، اما استفاده از آن باید فقط تحت نظر پزشک انجام شود.

برخی از عوارض جانبی احتمالی پرمنگنات پتاسیم عبارتند از:

  • تحریک پوست، چشم ها، و دستگاه گوارش
  • آسیب به کلیه ها و کبد
  • مسمومیت

در مورد استفاده از پرمنگنات پتاسیم برای درمان تومورهای پوستی در سگ ها، شواهد علمی محدودی وجود دارد. برخی از مطالعات نشان داده اند که پرمنگنات پتاسیم می تواند برای درمان تومورهای پوستی در سگ ها موثر باشد. با این حال، مطالعات بیشتری برای تأیید این یافته ها مورد نیاز است.

دندانپزشکی

پرمنگنات پتاسیم به طور موثری انواع خاصی از لکه‌ها را از روی دندان‌ها پاک می‌کند، اگرچه در صورت وجود هرگونه مشکل زمینه‌ای که ممکن است باعث ایجاد لکه شود، نباید از آن استفاده کرد. جهت ضد عفونی زخم های دهان و جلوگیری از عفونت آنها از پرمنگنات نیز استفاده شود. اشکال جزئی بیماری پریودنتال در سگ ها را با اعمال مستقیم پرمنگنات پتاسیم در مناطق آسیب دیده درمان می شود.

در صورت بروز هرگونه واکنش آلرژیک به پرمنگنات پتاسیم، از استفاده از آن خودداری کنید.

دامپزشکی

پرمنگنات پتاسیم می تواند به عنوان درمانی برای اشکال مختلف انگل در حیوانات، از جمله کک، کنه، و کرم حلقوی، مفید باشد. این ماده یک ضدعفونی کننده قوی است که می تواند به از بین بردن انگل ها و تخم های آنها کمک کند.

اگر به دنبال درمان طبیعی برای انگل در حیوان خود هستید، مهم است که قبل از استفاده از هرگونه درمان، با دامپزشک خود مشورت کنید. دامپزشک می تواند خطرات و مزایای استفاده از پرمنگنات پتاسیم را برای حیوان شما ارزیابی کند.

انگل حیوانات

آیا از پرمنگنات به منظور درمان قارچ ناخن نیز می توان استفاده کرد؟

بله، پرمنگنات پتاسیم یک ماده اکسیدکننده قوی است که می تواند به از بین بردن قارچ ناخن کمک کند. این ماده به ایجاد یک محیط قلیایی در اطراف ناخن کمک می کند که برای رشد قارچ نامطلوب است.

جمع‌بندی

پرمنگنات پتاسیم با رقت یک به 10000 می‌تواند یک درمان موثر و به‌صرفه برای زرد زخم، اگزمای عفونی و سایر بیماری‌های پوستی باشد. بررسی اندازه‌های رقیق‌سازی تجویزشده این ماده را بسیار حائز اهمیت است. همچنین در صورت مشاهده هرگونه تحریک پوستی با پزشک خود مشورت کنید.

خریدوفروش پرمنگنات پتاسیم برای مصارف پزشکی

خرید پرمنگنات-پتاسیم

خریدوفروش پرمنگنات پتاسیم برای مصارف پزشکی در ایران تحت نظارت سازمان غذا و دارو انجام می‌شود. برای خرید این ماده، باید از مراکز معتبر که دارای مجوز از سازمان غذا و دارو هستند، اقدام کنید.

پرمنگنات پتاسیم یک ماده شیمیایی اکسیدکننده قوی است که در صورت استفاده نادرست می‌تواند خطرناک باشد. بنابراین، هنگام خرید و استفاده از این ماده، باید نکات ایمنی زیر را رعایت کنید:

  • پرمنگنات پتاسیم را در ظرف دربسته و دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی نگهداری کنید.
  • هنگام استفاده از پرمنگنات پتاسیم، از دستکش و عینک ایمنی استفاده کنید.
  • از تماس پرمنگنات پتاسیم با چشم‌ها، دهان و پوست خودداری کنید.
  • اگر پرمنگنات پتاسیم با چشم‌ها، دهان یا پوست شما تماس پیدا کرد، ناحیه آسیب دیده را با آب فراوان بشویید.
  • در صورت بروز هرگونه واکنش آلرژیک به پرمنگنات پتاسیم، فوراً به پزشک مراجعه کنید.